W Kormanicach, gm. Fredropol odkryto pozosta\u0142o\u015bci dom\u00f3w neolitycznych typu halowego. Na wystawie zaprezentowano rekonstrukcj\u0119 jednego z nich, wykonan\u0105 w skali 1:50. Dom o konstrukcji s\u0142upowej, w rzucie prostok\u0105tny, mia\u0142 wymiary 30 x 6-6,5 m i szacowan\u0105 wysoko\u015b\u0107 ok. 5 m. Datowanie od po\u0142owy VI do pocz\u0105tku V tys. p.n.e. Podstaw\u0105 konstrukcji \u015bcian d\u0142ugich, prostok\u0105tnych chat by\u0142 rz\u0105d umieszczonych w ziemi s\u0142up\u00f3w. Przestrze\u0144 pomi\u0119dzy nimi uzupe\u0142niano plecionk\u0105 z cienkich ga\u0142\u0105zek i uszczelniano glin\u0105 wybieran\u0105 wzd\u0142u\u017c \u015bcian dom\u00f3w, o czym \u015bwiadcz\u0105 odkrywane na stanowiskach pod\u0142u\u017cne jamy. Wewn\u0105trz domu na ca\u0142ej jego d\u0142ugo\u015bci wbijano s\u0142upy, kt\u00f3rych zadaniem by\u0142o podtrzymywanie konstrukcji dachu. Rozmieszczano je najcz\u0119\u015bciej w trzech rz\u0119dach. Dwuspadowy, stromy, wysoki dach przypuszczalnie przykrywany by\u0142 s\u0142om\u0105, by\u0107 mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c trzcin\u0105. Wspierany nie tylko na s\u0142upowej konstrukcji wewn\u0119trznej, ale r\u00f3wnie\u017c na s\u0142upach tworz\u0105cych konstrukcje \u015bcian, skutecznie chroni\u0142 domownik\u00f3w przed zmieniaj\u0105cymi si\u0119 warunkami atmosferycznymi. Do budowy szkielet\u00f3w chat najcz\u0119\u015bciej u\u017cywano pni d\u0119bu, ze wzgl\u0119du na najwi\u0119ksz\u0105 wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 tego drzewa. W mniejszym stopniu u\u017cywano klonu, wi\u0105zu i sosny. Domy podzielone by\u0142y na trzy cz\u0119\u015bci. Ka\u017cda z nich pe\u0142ni\u0142a inn\u0105 funkcj\u0119. Cz\u0119\u015b\u0107 \u015brodkowa mia\u0142a zastosowanie mieszkalne, ze wzgl\u0119du na najwi\u0119ksz\u0105 ilo\u015b\u0107 miejsca, kt\u00f3re by\u0142o konieczne do wykonywania codziennych czynno\u015bci. W cz\u0119\u015bci p\u00f3\u0142nocnej prawdopodobnie znajdowa\u0142o si\u0119 miejsce przeznaczone dla zwierz\u0105t lub cz\u0119\u015b\u0107 mieszkalno-sypialniana. W strefie po\u0142udniowej mie\u015bci\u0142 si\u0119 zapewne spichlerz do przechowywania ziarna. Zwa\u017cywszy na to, \u017ce pierwotna powierzchnia chat u\u017cytkowana przez wczesnoneolityczn\u0105 ludno\u015b\u0107 nie zachowa\u0142a si\u0119, mo\u017cna jedynie przypuszcza\u0107 jak zagospodarowane i u\u017cytkowane by\u0142y pojedyncze cz\u0119\u015bci domu. Ka\u017cda taka chata by\u0142a podstawow\u0105 jednostk\u0105 ekonomiczn\u0105 i spo\u0142eczn\u0105. W jej obr\u0119bie skupia\u0142a si\u0119 ca\u0142a dzia\u0142alno\u015b\u0107 gospodarcza grupy os\u00f3b zamieszkuj\u0105cych osad\u0119, polegaj\u0105ca mi\u0119dzy innymi na wytwarzaniu narz\u0119dzi i naczy\u0144. Wymiary takich dom\u00f3w si\u0119ga\u0142y od kilkunastu do nawet ponad 40 metr\u00f3w d\u0142ugo\u015bci, szeroko\u015b\u0107 waha\u0142a si\u0119 od 4,5-7,5 metra. Prawdopodobnie domy zamieszkiwane by\u0142y przez kilka pojedynczych rodzin, sk\u0142adaj\u0105cych si\u0119 najpewniej z 16-20 os\u00f3b. Osada sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z kilku chat oddalonych od siebie o 10-30 metr\u00f3w, licz\u0105cych od 20-100 mieszka\u0144c\u00f3w. Wczesnoneolityczne osady mia\u0142y zwykle charakter otwarty, na kt\u00f3rych nie istnia\u0142 \u017caden system obronny (wa\u0142y, palisady, rowy). W niewielkiej odleg\u0142o\u015bci od nich uprawiano pola.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W Kormanicach, gm. Fredropol odkryto pozosta\u0142o\u015bci dom\u00f3w neolitycznych typu halowego. Na wystawie zaprezentowano rekonstrukcj\u0119 jednego z nich, wykonan\u0105 w skali 1:50. Dom o konstrukcji s\u0142upowej, w rzucie prostok\u0105tny, mia\u0142 wymiary 30 x 6-6,5 m i szacowan\u0105 wysoko\u015b\u0107 ok. 5 m. Datowanie od po\u0142owy VI do pocz\u0105tku V tys. p.n.e. Podstaw\u0105 konstrukcji \u015bcian d\u0142ugich, prostok\u0105tnych chat […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":834,"parent":123,"menu_order":42,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-453","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/453","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=453"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/453\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":836,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/453\/revisions\/836"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/123"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/834"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=453"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}