{"id":465,"date":"2025-10-20T20:16:50","date_gmt":"2025-10-20T18:16:50","guid":{"rendered":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/?page_id=465"},"modified":"2025-10-22T16:38:08","modified_gmt":"2025-10-22T14:38:08","slug":"naczynie-zasobowe-z-przedzielnicy","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/strona-glowna\/budynek-glowny-muzeum-narodowego-ziemi-przemyskiej\/panorama-pradziejow-i-wczesnego-sredniowieczaregionu-przemyskiego\/naczynie-zasobowe-z-przedzielnicy\/","title":{"rendered":"Naczynie zasobowe z Przedzielnicy"},"content":{"rendered":"\n<p>Gliniane naczynie zasobowe z miejscowo\u015bci Przedzielnica na Ukrainie. Wymiary: wysoko\u015b\u0107 58 cm, \u015brednica wylewu: 28,5 cm, \u015brednica brzu\u015bca 43 cm, \u015brednica dna 17 cm. Datowane na p\u00f3\u017any okres wp\u0142yw\u00f3w rzymskich: III-V w. n.e., kultura przeworska. Sporych rozmiar\u00f3w naczynie o wyd\u0119tym brzu\u015bcu oraz bardzo szerokim, wywini\u0119tym, brzegu oraz kraw\u0119dzi zaopatrzonej w \u017c\u0142obki i wa\u0142ki. G\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 naczynia zosta\u0142a ozdobiona dookolnie wielorz\u0119dow\u0105 kompozycj\u0105. Tu\u017c pod kr\u00f3tk\u0105 szyjk\u0105 wyryto wieloz\u0119batym narz\u0119dziem pi\u0119\u0107 r\u00f3wnoleg\u0142ych do siebie, falistych linii, tworz\u0105cych wz\u00f3r ma\u0142ych pag\u00f3rk\u00f3w. Pod nimi tym samym przyrz\u0105dem wykonano dekoracj\u0119 w formie wielkich fal. Motyw zdobniczy wyko\u0144czono wyrytymi poni\u017cej pi\u0119cioma poziomymi \u017c\u0142obkami. Szara barwa powierzchni naczynia wskazuje na wypalenie w piecu garncarskim w atmosferze redukcyjnej, przy ograniczonym dost\u0119pie tlenu. Grubo\u015bcienne, wielkowymiarowe naczynia o baniastych brzu\u015bcach przeznaczone by\u0142y do sta\u0142ego magazynowania zapas\u00f3w \u017cywno\u015bci na przyk\u0142ad ziaren zb\u00f3\u017c, a tak\u017ce innych p\u0142od\u00f3w rolnych lub ich przetwor\u00f3w. U\u017cywane by\u0142y w gospodarstwach rolnych i na terenach, gdzie wytwarzano \u017cywno\u015b\u0107. Ze wzgl\u0119du na charakterystycznie wyprofilowany wylew okre\u015blane s\u0105 jako tzw. naczynia zasobowe z kryzowato ukszta\u0142towanym brzegiem (Krausengef\u00e4\u00dfe) lub \u201eszerokoko\u0142nierzowe\u201d. W celu zabezpieczenia zawarto\u015bci otw\u00f3r naczynia zas\u0142aniano drewnianym, kamiennym, sk\u00f3rzanym b\u0105d\u017a tekstylnym przykryciem. Kryzowata kraw\u0119d\u017a mia\u0142a prawdopodobnie za zadanie szczelne zamkni\u0119cie naczynia. Ceramika tego typu pojawi\u0142a si\u0119 w kulturze przeworskiej pod wp\u0142ywem impuls\u00f3w p\u0142yn\u0105cych z po\u0142udnia i po\u0142udniowego wschodu, z kr\u0119gu kultur dackich, kt\u00f3re z kolei podlega\u0142y oddzia\u0142ywaniom ze strony \u015brodowisk late\u0144skich i prowincjonalnorzymskich. Przypominaj\u0105 rzymskie wielkogabarytowe naczynia zasobowe zwane dolium, w kt\u00f3rych opr\u00f3cz zb\u00f3\u017c przechowywano wino, \u0142upiny winogron czy te\u017c oliw\u0119. Cz\u0119sto gromadzono znaczn\u0105 ilo\u015b\u0107 dolium w jednym miejscu pod dachem b\u0105d\u017a wkopywano do po\u0142owy w ziemi\u0119. Na terenie \u015brodkowej Europy naczynia zasobowe sta\u0142y si\u0119 popularnym wytworem w okresie p\u00f3\u017anorzymskim i wczesnej fazie okresu w\u0119dr\u00f3wek lud\u00f3w, cho\u0107 pojawia\u0142y si\u0119 ju\u017c wcze\u015bniej. Ze wzgl\u0119du na brak dok\u0142adnych danych na temat okoliczno\u015bci odkrycia zabytku z Przedzielnicy mo\u017cna jedynie przypuszcza\u0107, i\u017c naczynie pochodzi z osady i zapewne s\u0142u\u017cy\u0142o do przechowywania materia\u0142\u00f3w spo\u017cywczych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gliniane naczynie zasobowe z miejscowo\u015bci Przedzielnica na Ukrainie. Wymiary: wysoko\u015b\u0107 58 cm, \u015brednica wylewu: 28,5 cm, \u015brednica brzu\u015bca 43 cm, \u015brednica dna 17 cm. Datowane na p\u00f3\u017any okres wp\u0142yw\u00f3w rzymskich: III-V w. n.e., kultura przeworska. Sporych rozmiar\u00f3w naczynie o wyd\u0119tym brzu\u015bcu oraz bardzo szerokim, wywini\u0119tym, brzegu oraz kraw\u0119dzi zaopatrzonej w \u017c\u0142obki i wa\u0142ki. G\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":867,"parent":123,"menu_order":48,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-465","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/465","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=465"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/465\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":868,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/465\/revisions\/868"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/123"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/867"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=465"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}