{"id":622,"date":"2025-10-20T22:28:05","date_gmt":"2025-10-20T20:28:05","guid":{"rendered":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/?page_id=622"},"modified":"2025-10-20T22:28:25","modified_gmt":"2025-10-20T20:28:25","slug":"zastawa-stolowa","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/strona-glowna\/muzeum-historii-miasta-przemysla\/wnetrza-mieszczanskie\/zastawa-stolowa\/","title":{"rendered":"Zastawa sto\u0142owa"},"content":{"rendered":"\n<p>Zastawa sto\u0142owa, czyli naczynia s\u0142u\u017c\u0105ce do podawania potraw znane s\u0105 od wiek\u00f3w. Wykonywano je z r\u00f3\u017cnych materia\u0142\u00f3w \u2013 drewna, gliny, kamienia, metalu. Forma wi\u0119kszo\u015bci z nich nie uleg\u0142a zmianie od momentu powstania, ale w r\u00f3\u017cnych epokach pojawia\u0142y si\u0119 nowe, co by\u0142o zwi\u0105zane ze zmianami i rozwojem kuchni z jednej strony, a zmianami obyczaj\u00f3w, szczeg\u00f3lnie kultury podawania posi\u0142k\u00f3w z drugiej. Najwi\u0119ksze zr\u00f3\u017cnicowanie zastawy sto\u0142owej, zacz\u0119te ju\u017c wcze\u015bniej, nast\u0105pi\u0142o w XIX wieku. Pojawi\u0142y si\u0119 osobne naczynia nie tylko na r\u00f3\u017cne potrawy, ale i ich rodzaje, np. talerze na zup\u0119, drugie danie, \u015bniadaniowe, deserowe, na ciasta i jeszcze inne. Nie jest do ko\u0144ca pewne, kiedy pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze serwisy, czyli zestawy naczy\u0144 o takim samym zdobieniu i kszta\u0142cie, ale znane s\u0105 przyk\u0142ady z okresu renesansu. By\u0142y to wyroby z metalu, fajansu lub majoliki, gdy\u017c nie umiano w Europie produkowa\u0107 porcelany, a dalekowschodnia, znana w Chinach i Japonii od staro\u017cytno\u015bci by\u0142a bardzo droga i trudno dost\u0119pna. Porcelana europejska zosta\u0142a wynaleziona w pierwszych latach XVIII wieku i w\u0142a\u015bnie z niej zacz\u0119to produkowa\u0107 coraz pi\u0119kniejsze i bardziej wymy\u015blne serwisy, najpierw dla najbogatszych, ze wzgl\u0119du na cen\u0119. Z biegiem lat powstawa\u0142o coraz wi\u0119cej wytw\u00f3rni i porcelana tania\u0142a, staj\u0105c si\u0119 w ko\u0144cu dost\u0119pn\u0105 dla wszystkich. Do dzisiaj to w\u0142a\u015bnie porcelana jest g\u0142\u00f3wnym tworzywem serwis\u00f3w, zar\u00f3wno obiadowych, jak i do kawy, herbaty, czy do deser\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zastawa sto\u0142owa, czyli naczynia s\u0142u\u017c\u0105ce do podawania potraw znane s\u0105 od wiek\u00f3w. Wykonywano je z r\u00f3\u017cnych materia\u0142\u00f3w \u2013 drewna, gliny, kamienia, metalu. Forma wi\u0119kszo\u015bci z nich nie uleg\u0142a zmianie od momentu powstania, ale w r\u00f3\u017cnych epokach pojawia\u0142y si\u0119 nowe, co by\u0142o zwi\u0105zane ze zmianami i rozwojem kuchni z jednej strony, a zmianami obyczaj\u00f3w, szczeg\u00f3lnie kultury [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":157,"menu_order":115,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-622","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/622","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=622"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/622\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":623,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/622\/revisions\/623"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/157"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mnzp-muzealnik.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=622"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}